Armagnac

Armagnac

Is een gedistilleerde drank uit de oude Franse streek Armagnac. In feite is het ook een “gebrande wijn” ofwel Brandewijn. Het Armagnac gebied valt gelijk met de Côtes de Gasgogne en is verdeeld in drie gebieden: Bas-Armagnac, Armagnac-Ténarèze en Haut-Armagnac.

Het ligt in het zuidwesten van Frankrijk, zuidelijk van de stad Bordeaux aan de voet van de Pyreneeën. Het ligt verspreid over 3 departementen: Gers, Lot-et-Garonne en Landes. Met 15.000 hectare aan wijngaarden is de streek een stuk kleiner dan de Cognac streek en daarom minder bekend dan zijn grote broer.

 

armagnac streek

armagnac streek

 

armagnac gebieden

armagnac gebieden

Er zijn overeenkomsten met Cognac, maar ook duidelijke verschillen.

Net als bij de Cognac houden twee overheidsinstelling toezicht op kwaliteit en productie, dat zijn: Institut Nationale de l’Origine et de la Qualité (INAO) en Bureau National Interprofessionel d l’Armagnac (BNIA).

Van de voorgeschreven druivensoorten worden de Ugni Blanc (Trebbiano-Italië) bekend om zijn fris zure smaak, de Baco Blanc (ook wel Baco 22A), de Colombard met het bloemig karakter en de Folle Blanche het meest gebruikt.

In tegenstelling tot de Cognac, die twee keer gedistilleerd word, word Armagnac in een keer gedistilleerd naar de 52% volumeprocent in de voorgeschreven distilleerketel, de Alambiek.

Mede doordat er slechts een keer word gedistilleerd en doordat er minder water toegevoegd hoeft te worden om naar de 40 % alcohol te zakken heeft Armagnac meer geur en smaak dan Cognac. Door de rijping op vaten word het distillaat zachter, krijgt het zijn mooie bruine kleur en ontwikkelt het zijn complexe smaak door oxidatie. Ook hier is sprake van een jaarlijkse verdamping van ongeveer 0,5 % alcohol tijdens de lagering, het deel van de engelen, la Part des Anges. Afhankelijk van de temperatuur en luchtvochtigheid in de kelders.

Net als bij Cognac bestaan er een aantal classificatie’s:

  • V.S. of 3 sterren, Very Special is een blend van Armagnac, waarbij het jongste distillaat minstens 2 jaar heeft gelagerd.
  • V.S.O.P. Very Superior Old Pale of Réserve, die minstens 5 jaar oud is.
  • X.O., Napoléon, Extra of Vieille Réserve, die minstens 6 jaar oud is
  • Hors d’Age, waarbij het jongste component minstens 10 jaar oud is. De oudere en betere Armagnac soorten worden vaak als Vintage verkocht, welke bestaat uit Armagnac uit een enkel jaar. Dit jaargang staat dan vermeld op de fles.

 

Na de rijping word de Armagnac vaak gebotteld in een grote mandfles, de “Dame Jeanne”. Deze grote flessen zijn er in 5 liter tot zelfs 30 liter. In tegenstelling tot de Cognacstreek, waar de productie word beheerst door grote merken, zien we in de Armagnac streek voornamelijk kleine producenten. Veelal word de Armagnac gebotteld in de herkenbare buikflessen.

armagnac mand

armagnac mand

Armagnac is het oudste distillaat van Frankrijk, het bestaat al sinds de 12-de eeuw en is daarmee 200 jaar ouder dan Cognac. In het archief van het Vaticaan is een document uit 1310 gevonden waar Kardinaal Vital du Four lovend is over het gebruik van Armagnac om zijn vermeende therapeutische voordelen. Met mate geconsumeerd zou het goed zijn voor de ogen, goed voor de spijsvertering, seniliteit vertragend werken en nog vele goede andere deugden hebben.

Ook in de Armagnac heeft de Nederlandse handelsgeest er voor gezorgd dat de drank een commerciële vlucht nam. Door een Engels verbod op wijnen, die niet uit de Bordeaux kwamen, zijn het de Nederlanders geweest, die de gebrande wijn uit de Gasgogne naar Engeland brachten. Op deze manier werd het Engelse Embargo omzeild.

 

Een andere specialiteit uit de armagnac streek, de Gasgogne, is Floc de Gasgogne, dit is een versterkte wijn met 16-18 % alcohol. Deze bestaat uit een derde Armagnac en twee derde vers druivensap uit de Côtes de Gasgogne. Heeft de aroma’s van amandel, rozen, zwart fruit, jasmijn, honing en specerijen. Is echter zeer slecht verkrijgbaar in Nederland.

Een zeer discutabele culinaire traditie uit Landes is het eten van de Ortolaan. Deze ernstig bedreigde zangvogel word, in Frankrijk nog steeds gevangen. Omdat deze vogel  ’s nachts eet, word hij voor een paar dagen in het donker met gierst vetgemest. Daarna levend verdronken in de Armagnac en na 8 minuten in een hete oven geserveerd. Volgens de traditie dient de vogel in zijn geheel opgegeten te worden. Met een servet over het hoofd, om het spatten te voorkomen, kauwt men in een kwartier de vogel weg. In 1979 verbood Europa het eten van de Ortolaan, maar een Frans verbod kwam er pas in 1999. Tot op de dag van vandaag staat men deze afschuwelijke traditie nog steeds oogluikend toe, ondanks een oproep van Europa in maart 2013 om hiermee te stoppen. Op de zwarte markt brengt de Ortolaan tot € 150,00 op.

 

Enige resultaat